Veel mensen zijn gespannen of bang als ze naar de tandarts moeten, en sommigen stellen een bezoek daarom jarenlang uit. In dit artikel leest u waar die angst vandaan komt en welke hulp en handvatten er zijn, voor uzelf en voor uw kind.
Waarom ben ik bang voor de tandarts?
Tandartsangst heeft vaak een duidelijke oorzaak. Denk aan een nare ervaring uit het verleden, bijvoorbeeld pijn tijdens een behandeling. Ook verhalen van anderen kunnen angst oproepen. Sommige mensen zijn bang voor het geluid van de boor of voor de injectie. Anderen vinden het lastig dat ze met open mond achterover liggen en weinig controle voelen. Ook schaamte over de staat van het gebit speelt vaak mee. Angst is dus niet vreemd en u bent niet de enige. Als u weet waar uw angst vandaan komt, kunt u er beter over praten.
Hoe vertel ik mijn tandarts dat ik angstig ben?
Zeg het eerlijk en liefst vroeg: bij het maken van de afspraak of aan het begin van het consult. U hoeft zich nergens voor te schamen, want tandartsen en mondhygiënisten horen dit vaker. Vertel waar u precies bang voor bent, bijvoorbeeld de boor, de injectie of het gevoel dat u niets kunt doen. Vraag om uitleg voordat er iets gebeurt. U kunt ook vragen om eerst alleen een kennismakingsgesprek, zonder behandeling. Zo weet de tandarts hoe u het best geholpen kunt worden.
Wat is lachgas en hoe wordt het gebruikt bij angst voor de tandarts?
Lachgas is een gas dat u via een kapje over uw neus inademt, gemengd met zuurstof. Veel mensen voelen zich daardoor rustiger en meer ontspannen. U blijft wakker en kunt praten en reageren. Het is geen verdoving tegen pijn, dus als dat nodig is krijgt u daarnaast een plaatselijke verdoving. Na de behandeling ademt u een tijdje zuurstof in, waarna het effect meestal snel verdwijnt. Niet elke tandarts biedt lachgas aan en het past niet bij iedereen. Bespreek de mogelijkheden en uw gezondheid daarom vooraf met uw tandarts.
Welke hulp bestaat er voor mensen met tandartsangst?
Er zijn meerdere vormen van hulp. De eerste stap is een goed gesprek met uw tandarts. Samen kunt u afspreken dat er rustig wordt gewerkt, dat alles vooraf wordt uitgelegd en dat u pauzes kunt nemen. Soms helpen ontspanningsoefeningen of een middel dat rustig maakt, zoals lachgas. Bij zeer sterke angst bestaan er tandartsen die gespecialiseerd zijn in angstige patiënten. Ook kan een psycholoog met u werken aan de angst zelf, bijvoorbeeld met gedragstherapie. Uw huisarts of tandarts kan met u meedenken over wat bij u past.
Wat kan ik zelf doen om rustiger te worden in de behandelstoel?
Er zijn een paar dingen die kunnen helpen. Ademhalen is er één van: adem langzaam in door uw neus en nog langzamer uit door uw mond. Spreek een moment af waarop u rustig bent en plan uw afspraak dan. Kom ruim op tijd, zodat u niet gehaast bent. Neem iemand mee die u vertrouwt, of luister naar muziek als de tandarts dat goed vindt. Spant u uw spieren aan? Probeer ze dan bewust los te laten. Vraag ook gerust wat er gaat gebeuren. Weten wat er komt, geeft vaak rust.
Kan ik tijdens de behandeling een stopteken afspreken?
Ja, dat kan en het wordt zelfs aangeraden. Spreek vooraf een teken af, zoals uw hand opsteken. Omdat u met open mond niet goed kunt praten, is dit duidelijk en makkelijk. Als u het teken geeft, stopt de tandarts zodra dat veilig kan. Daarna kunt u even bijkomen, een slok water nemen of vertellen wat er aan de hand is. Veel mensen merken dat alleen al het weten dat ze kunnen stoppen het gevoel van controle vergroot. Dat maakt de behandeling vaak makkelijker te verdragen.
Wat gebeurt er als ik uit angst te lang wegblijf bij de tandarts?
Problemen in uw mond groeien vaak ongemerkt. Een klein gaatje kan door de tijd groter worden en tandvleesontsteking geeft in het begin vaak weinig klachten. Op den duur kan dit leiden tot pijn, een ontsteking of een behandeling die meer tijd kost dan nodig was. Regelmatige controles zijn bedoeld om zulke problemen vroeg te zien. Het is nooit te laat om weer te beginnen. Heeft u nu klachten, zoals pijn of bloedend tandvlees? Maak dan een afspraak, ook als u er tegenop ziet, en vertel dat u bang bent.
Hoe help ik mijn kind als het bang is voor de tandarts?
Laat uw kind al vroeg kennismaken met de tandarts, ook als er nog niets aan het gebit hoeft te gebeuren. Zo worden de stoel, de lamp en de tandartsomgeving gewoon en vertrouwd. Praat positief en zonder grote beloftes over het bezoek. Woorden als pijn of prikken kunt u beter vermijden. Probeer uw eigen spanning niet over te dragen, want kinderen voelen dat snel aan. Laat de tandarts uitleggen wat er gebeurt, in woorden die bij de leeftijd passen. Complimenteer uw kind na afloop, ook als niet alles lukte.
Over Tandartsenpraktijk Oostzaan
Tandartsenpraktijk Oostzaan in Oostzaan vindt het belangrijk u op uw gemak te stellen en neemt ruim de tijd om eerst te bespreken wat er eventueel nodig is. Ouders worden geadviseerd hun kinderen al vroeg mee te nemen, zodat ze kunnen wennen aan de tandartsomgeving. Bij extreme angst kan de praktijk doorverwijzen naar een tandarts die gespecialiseerd is in de behandeling van angstige patiënten, en nieuwe patiënten zijn welkom zonder wachtlijst. Meer over de praktijk staat op de praktijkpagina van Tandartsenpraktijk Oostzaan op Tandarts.nl.
Deze informatie is algemeen en vervangt geen persoonlijk advies van uw tandarts of mondhygiënist.